محمد الريشهري
176
دانشنامه امام مهدى ( ع ) بر پايه قرآن ، حديث و تاريخ ( فارسى )
« وَ لَقَدْ كَتَبْنا فِي الزَّبُورِ مِنْ بَعْدِ الذِّكْرِ أَنَّ الْأَرْضَ يَرِثُها عِبادِيَ الصَّالِحُونَ . « 1 » و در زبور ، پس از ذكر نوشتيم كه زمين را بندگان صالحم به ارث مىبرند » . مسئلهء مهم در فراگير شدن اسلام در جهان ، اين است كه : آيا اين امر از طريق اعجاز يا اجبار تحقّق خواهد يافت ، يا اين كه با فراهم شدن زمينههاى لازم ، جامعهء بشر ، پذيراى ارزشهاى اسلامى خواهد شد ؟ در نكتهء دوم به اين پرسش پاسخ داده مىشود . 2 . نقشِ انسان در سرنوشت خود و جهان از نظر اسلام ، انسان ، نقش اوّل را در ساختن سرنوشت خود و جهان دارد ، چنان كه قرآن مىفرمايد : « إِنَّ اللَّهَ لا يُغَيِّرُ ما بِقَوْمٍ حَتَّى يُغَيِّرُوا ما بِأَنْفُسِهِمْ . « 2 » خداوند ، سرنوشت هيچ قوم [ و ملّتى ] را تغيير نمىدهد ، مگر آن كه آنان آنچه را در خودشان است ، تغيير دهند ! » . بنا بر اين ، فراگير شدن اسلام در جهان و حاكميت ارزشهاى دينى بر جامعه ، بيش از هر چيز ، بر اراده و انتخاب مردم ، استوار است . اگر خداوند متعال مىخواست اسلام از طريق اعجاز و اجبار ، جهانى شود ، در عصر نبوّت خاتم انبيا صلى الله عليه و آله چنين مىشد ؛ امّا اين گونه نخواسته و نمىخواهد : « وَ لَوْ شاءَ رَبُّكَ لَآمَنَ مَنْ فِي الْأَرْضِ كُلُّهُمْ جَمِيعاً أَ فَأَنْتَ تُكْرِهُ النَّاسَ حَتَّى يَكُونُوا مُؤْمِنِينَ . « 3 » و اگر پروردگار تو مىخواست ، تمام كسانى كه روى زمين هستند ، همگى
--> ( 1 ) . انبيا : آيهء 105 . ( 2 ) . رعد : آيهء 11 . ( 3 ) . يونس : آيهء 99 .